سعي كردم موتورهايي كه براي عموم كمتر شناخته شده بودند را معرفي كنم در واقع به جز موتور هاي ديزل وبنزيني پيستوني دو نوع موتور وانكل واستر لينگ جزو موتورهاي عملي و خوب
براي تا مين قواي محركه انسان هستند موتور وانكل به علت بازده بالا واقعآ جانشين شايسته اي براي موتورهاي ذكر شده است ولي كمي ديراختراع شد
و بنابراين اگر تحولي بزرگ در انها روي ندهد- مانند تحولي كه جيمز وات براي موتور بخار به وجود اورد- ازكاروان موتورها كم كم جا مي ماند وجاي بحثي بيشتر براي ان نيست وفقط اتلاف وقت وبودجه است
ولي موتور استر لينگ اينده اي بسيار درخشان در پيش رو دارد ولو اينكه موتورهاي بسيار پر بازده تر از ان ساخته شوند
چون هدف من در اين وبلاگ بيشتر كار بر روي موتورهاي ديزل وبنزيني پيستوني است( به اين علت كه وبلاگ تخصصي هوا فضا بر روي موتور هاي فضايي كار مي كند
و فعلآ من كمبود منابع فارسي در اينترنت را در اين موتور ها مي بينم) بسته به موقعيت پيش ايند: يا موتورهاي فضايي اي كه هنوز خيلي اشنايي با انها وجود ندارد مي پردازم
يا شروع به كار تخصصي طراحي از مرحله طراحي مفهومي به عنوان اولين مرحله از مراحل طراحي موتور تا مرحله كنترل كيفي به عنوان اخرين مرحله طراحي نهايي موتور
مي كنم البته در تمام موتورها فرمولها مثالها و كاربردهايي كه مي ايد قابل تعميم مي باشد و شما با ياد گرفتن اصول طراحي موتور مي توانيد طراحي اوليه هر موتوري را انجام دهيد
و هرگاه بتوانيد يك موتور را تا مرحله طراحي مكانيكي طراحي كنيد مي توانيد ادعا كنيد اصول پايه مكانيك را عميقآ ياد گرفته ايد
ودر واقع مي توانيد هر نوع سازه، مكانيزم وماشيني را تا مرحله طراحي مكانيكي حداقل تحليل كنيد
طراحي هر موتور را مي توان به سه بخش ترموديناميك و ديناميك(البته نه انچه كه در دانشگاهها تدريس مي شود)و پارامترها
تقسيم كرد اگر شما ترموديناميك و ديناميك طراحي موتور را ياد بگيريد ميتوانيد براي هر نوع موتور مثلآ موتورموشك يا جت
پارامترهاي خاص انرا فرا بگيريد ودر مرحله اول به تحليل و در مراحل بعد به طراحي ان مبادرت بورزيد
البته اين پارامترها هستند كه همه كس يا كشوري به انها دست رسي ندارد وبا تجربه و ازمايش وفكر به دست مي ايند نه با فرمول .
ودر بسياري مواقع با هيچ روش ديگري مثل مهندسي معكوس وغيره نمي توانيم اين پارامترها را بدست بياوريم
و مجبوريم مستقيمآ از سازنده ان موتور پارامترها را طلب كنيم يا خودمان از صفر شروع كنيم وبا ازمون وخطا انها را بدست بياوريم.
ودست اخر كنار هم گذاشتن اين پارامترها در مكانيزم هم خود مجهولي چندين متغيره مي شود
و براي كساني كه ظرفيت بالقوه اي براي حل ندارند طراحي ان موتور در زمان وبا هزينه معقول غير ممكن مي شود.
پس تمام طراحيهايي كه من در اين وبلاگ ممكن است انجام بدهم متمركز بر ترموديناميك و ديناميك است
وشما اگر مي خواهيد واقعآ موتور طراحي كنيد بايد به شركت يا موسسه اي كه اينكار را انجام مي دهد برويد در انجا انها شما را با اصول طراحي اين پارامترها اشنا مي كنند
و شما با دانستن انها قادر خواهيد بود مثلآ اگر در زمينه موتورهايي چهار زمانه بنزيني پيستوني كار كرديد هر نوع موتور چهار زمانه پيستوني بنزيني را طراحي كنيد
به جز موتورهايي كه معرفي شدصدها نوع موتورپيستوني(دوار ورفت وبرگشتي) ديگر هم وجود دارد كه مي توانيم انها را به دودسته كاربردي وغير كاربردي تقسيم كنيم
درواقع بعضي از انها هم اكنون مورد استفاده هستند ولي در جاهاي خاص كاربرد بهتري دارند وشايد بتوانيم انها رابه تعبيري ديگرموتورهاي خاص پيستوني بناميم
مثلآ موتور پيستوني دو طرفه كه در بالگردها استفاده مي شود يا موتور هواي فشرده كه در سالنهاي بسته وسرپوشيده مورد استفاده قرار مي گيرند.
كه چون خاصند روي انها بحثي نمي كنم البته اگر كسي سوالي داشت يا در خواستي كرد در مورد هر نوع موتوري كه به ذهنش رسيدبهش كمك مي كنم
نوع دوم كه غير كاربردي هستند موتورهايي است كه افراد عادي يا دانشجويان يا اساتيد اختراع كرده اند
وشايد هم بازده بالاتري نسبت به موتورهاي موجود داشته باشند همانطوري كه واقعآ هم بسياري از انها بازده بالاتري دارند
ولي نكته بسيار مهمي كه سازندگان اين موتورها از ان غفلت كرده اند پيچيده بودن انهاست
بله شايد بازده بالاتري داشته باشند ولي مكانيزمي بسيار پيچيده دارند مكانيزم پيچيده خودش به به دوموضوع تقسيم ميشود اول مشكلاتي كه مكانيزم پيچيده مستقيمآ ايجاد مي كند
هرچه مكانيزم پيچيده تر باشد درصد اطمينان به موتور كاهش مي يابد يعني نمي توان ان موتور را با اطمينان استفاده كرد
چون هر ان ممكن است قطعه اي كار خود را درست انجام ندهد و موتور بايستد و خسارات جبران نا پذيري به مجموعه وارد شود
البته مشكل ساخت (هزينه وتكنولوژي مورد نياز)
هم پيش مي ايد كه كاري به ان نداريم چون ممكن است كساني خرده بگيرند كه
مثلآ با صرفه جويي كه در مصرف سوخت مي شود جبران هزينه ساخت وطراحي بالاتر ان مي شود
دوم مشكلاتي كه ناشي از زمان ساخت يا مشكلاتي كه مكانيزم پيچيده غير مستقيم درست ميكند
يك موتور سالها وقت براي تكميل و شناسايي پارامترهاي بهينه براي طراحي تك تك اجزا دارد
حالا هر چه اين اجزا بيشتر باشند تكميل موتور به طور تصاعدي و نه خطي به درازا مي انجامدچون
به غير از اينكه تك تك اجزا بايد بهينه شوند اثر هركدام بر اجزا ديگر وكل هم بايد بهينه شود به درازا انجاميدن هم خودش مشكلات زيادي را همراه دارد...
هما نطوري كه ديده ايم موتور پيستوني چهار زمانه از ابتدا تا اكنون دائمآ تكميل شده و الان ما مي توانيم دقيقآ براي هر شرايطي بهينه ترين پارامترها را انتخاب كنيم
تا در هر موقعيتي موتور بتواند كارش را درست انجام دهد پس عاقلانه نيست كه حتي اگر موتوري بازده جزيي بالاتري هم دارد
ولي كلآ متفاوت بود اين تجارب را بخواهيم از اول براي ان موتور به دست بياوريم
و نكته ديگر اينكه تا بخواهيم موتوري جديد را تكميل كنيم احتما لآ بايد به فكر موتور ديگري با سوختي غير فسيلي باشيم .
پس مي توانيم بگوييم
ساده ترين بهترين است
وچون حركت خطي(رفت وبرگشتي) ساده ترين حركت است پس بهترين حالت است
و لازم نيست به مغزتان فشار بياوريد كه مثلآ پيستون را ضربدري حركت بدهيد فلان مي شود وبهمان .
هميشه در طراحي موتور به ساده ترين حالات حركت توجه كنيد و اگر ديديد
موتورتان حركتهاي عجيب و غريب ومنقطع دارد مطمئن باشيد موتوري كار امد نيست
و مي توانيد كاغذهايي را كه صرف طراحي موتور كرده ايد به ما موران بازيافت زباله تحويل بدهيد وبه جاي اون يك بسته مشما بگيريد.
در زير من منتخبي
از تصاوير چند تا از اين موتورها را گذاشته ام
تصاویر
میتونید برای دیدن بیشتر این موتورها به این سایت مراجعه کنید
در اینده انسان شاهد موتورهایی خواهد بود که او را به سرعتهایی نزدیک نور خواهند رساند و به کهکشانهای دیگر می برند و یاشهری را در هوا معلق نگه می دارندو...